{"id":3187,"date":"2025-09-10T19:09:52","date_gmt":"2025-09-10T17:09:52","guid":{"rendered":"https:\/\/poznaniski.eu\/?p=3187"},"modified":"2025-09-10T19:34:13","modified_gmt":"2025-09-10T17:34:13","slug":"paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania","title":{"rendered":"Paul von Hindenburg: wybitny wojskowy i polityk z Poznania"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Paul Ludwig Hans Anton von Beneckendorff und von Hindenburg, szerzej znany jako Paul von Hindenburg, jest jedn\u0105 z najbardziej znacz\u0105cych postaci w historii Niemiec XIX i XX wieku. Urodzony 2 pa\u017adziernika 1847 roku w Poznaniu (w\u00f3wczas w Kr\u00f3lestwie Prus) sta\u0142 si\u0119 symbolem pruskiej tradycji wojskowej, bohaterem I wojny \u015bwiatowej oraz prezydentem Republiki Weimarskiej. Jego \u017cycie to historia drogi od skromnych pocz\u0105tk\u00f3w w prowincjonalnym mie\u015bcie do szczyt\u00f3w w\u0142adzy w Niemczech, pe\u0142na zwyci\u0119stw, pora\u017cek i kontrowersyjnych decyzji, kt\u00f3re wp\u0142yn\u0119\u0142y na losy Europy, jak podaje portal <a href=\"http:\/\/poznaniski.eu\">poznaniski.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a6556c74e2c4\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a6556c74e2c4\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania\/#Mlodosc_i_edukacja\" >M\u0142odo\u015b\u0107 i edukacja<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania\/#Kariera_wojskowa_przed_I_wojna_swiatowa\" >Kariera wojskowa przed I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania\/#Rola_w_I_wojnie_swiatowej\" >Rola w I wojnie \u015bwiatowej<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania\/#Dzialalnosc_powojenna_i_prezydentura\" >Dzia\u0142alno\u015b\u0107 powojenna i prezydentura<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania\/#Zwiazki_z_nazistami_i_Adolfem_Hitlerem\" >Zwi\u0105zki z nazistami i Adolfem Hitlerem<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-3187-paul-von-hindenburg-wybitny-wojskowy-i-polityk-z-poznania\/#Smierc_i_dziedzictwo\" >\u015amier\u0107 i dziedzictwo<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Mlodosc_i_edukacja\"><\/span>M\u0142odo\u015b\u0107 i edukacja<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"443\" height=\"750\" src=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-19.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3153\" srcset=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-19.png 443w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-19-177x300.png 177w\" sizes=\"auto, (max-width: 443px) 100vw, 443px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hindenburg pochodzi\u0142 z arystokratycznej pruskiej rodziny junkr\u00f3w \u2014 w\u0142a\u015bcicieli ziemskich o tradycjach wojskowych. Jego ojciec, Hans Robert Ludwig von Beneckendorff und von Hindenburg, by\u0142 oficerem piechoty w stanie spoczynku, a matka, Luise Schwickart, c\u00f3rk\u0105 lekarza. Rodzina by\u0142a dumna ze swojego pochodzenia, si\u0119gaj\u0105c korzeniami a\u017c do 1289 roku. Paul by\u0142 lutera\u0144skim protestantem, podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 pruskiej elity.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W wieku 11 lat ch\u0142opak wst\u0105pi\u0142 do Korpusu Kadet\u00f3w w Wa\u0142szacie (obecnie Legnickie Pole w Polsce), a w wieku 16 lat przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do szko\u0142y w Berlinie. Edukacja ukszta\u0142towa\u0142a w nim <strong>dyscyplin\u0119, patriotyzm i mi\u0142o\u015b\u0107 do armii<\/strong>. W wieku 18 lat s\u0142u\u017cy\u0142 jako pa\u017a wdowy po kr\u00f3lu Fryderyku Wilhelmie IV, a nast\u0119pnie zosta\u0142 przedstawiony kr\u00f3lowi Wilhelmowi I. Po uko\u0144czeniu nauki Hindenburg zosta\u0142 drugim porucznikiem w Trzecim Pu\u0142ku Gwardii Pieszej. Jego wzrost (prawie 2 metry), muskularna sylwetka i przenikliwe niebieskie oczy czyni\u0142y go postaci\u0105 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 si\u0119 w\u015br\u00f3d r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Kariera_wojskowa_przed_I_wojna_swiatowa\"><\/span>Kariera wojskowa przed I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hindenburg szybko <a href=\"https:\/\/ipoznan.net\/uk\/eternal-edvard-rachynskyj-patriot-i-meczenat-z-poznani\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">sprawdzi\u0142 si\u0119 w walce<\/a>. Podczas wojny austriacko-pruskiej w 1866 roku wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w bitwie pod Sadow\u0105, gdzie zosta\u0142 ranny, ale mimo to kontynuowa\u0142 dowodzenie oddzia\u0142em, za co zosta\u0142 odznaczony. W wojnie francusko-pruskiej w latach 1870\u20131871 walczy\u0142 w bitwie pod Saint-Privat, gdzie jego pu\u0142k poni\u00f3s\u0142 znaczne straty. Hindenburg by\u0142 obecny podczas og\u0142oszenia Cesarstwa Niemieckiego w Wersalu w 1871 roku \u2014 kluczowego wydarzenia, kt\u00f3re doprowadzi\u0142o do zjednoczenia Niemiec.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1873 roku zda\u0142 egzamin do Akademii Wojskowej w Berlinie, gdzie studiowa\u0142 przez trzy lata. Od 1878 roku by\u0142 kapitanem, o\u017ceni\u0142 si\u0119 z Gertrud\u0105 von Sperling, z kt\u00f3r\u0105 mia\u0142 dwie c\u00f3rki i syna Oskara. Jego kariera szybko nabiera\u0142a tempa: major w 1885 r., podpu\u0142kownik w 1891 r., pu\u0142kownik w 1893 r., genera\u0142-porucznik w 1900 r. Dowodzi\u0142 28. Dywizj\u0105 Piechoty, a w 1905 r. \u2013 IV Korpusem. W 1908 roku podczas manewr\u00f3w pokona\u0142 korpus dowodzony przez cesarza Wilhelma II. Chocia\u017c w 1909 roku rekomendowano go na stanowisko szefa Sztabu Generalnego, Hindenburg przeszed\u0142 na emerytur\u0119 w 1911 roku po 46 latach s\u0142u\u017cby, pozostaj\u0105c monarchist\u0105 bez politycznych ambicji.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Rola_w_I_wojnie_swiatowej\"><\/span>Rola w I wojnie \u015bwiatowej<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"1097\" src=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-20.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3156\" srcset=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-20.png 800w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-20-219x300.png 219w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-20-768x1053.png 768w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-20-696x954.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wraz z wybuchem I wojny \u015bwiatowej w sierpniu 1914 roku Hindenburg zosta\u0142 przywr\u00f3cony do s\u0142u\u017cby z powodu rosyjskich sukces\u00f3w w Prusach Wschodnich. Stan\u0105\u0142 na czele 8. Armii, a szefem jego sztabu zosta\u0142 Erich Ludendorff. Ich pierwsze zwyci\u0119stwo \u2014 bitwa pod Tannenbergiem \u2014 sta\u0142o si\u0119 legend\u0105: Niemcy rozgromili rosyjsk\u0105 2. Armi\u0119, bior\u0105c 92 000 je\u0144c\u00f3w. To ocali\u0142o Prusy Wschodnie i uczyni\u0142o Hindenburga bohaterem narodowym. Po tym sukcesie przysz\u0142y kolejne zwyci\u0119stwa w pierwszej bitwie nad Jeziorami Mazurskimi, gdzie Rosjanie stracili 310 000 \u017co\u0142nierzy w ci\u0105gu zaledwie sze\u015bciu tygodni.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W listopadzie 1914 roku Hindenburg zosta\u0142 feldmarsza\u0142kiem i dow\u00f3dc\u0105 \u201eOber Ost\u201d (Front Wschodni). Wygra\u0142 bitwy pod \u0141odzi\u0105, drug\u0105 bitw\u0119 nad Jeziorami Mazurskimi oraz ofensyw\u0119 gorlicko-tarnowsk\u0105, zdobywaj\u0105c Kowno i Wilno. W 1916 roku, po niepowodzeniach na froncie zachodnim, zast\u0105pi\u0142 Ericha von Falkenhayna na stanowisku szefa Sztabu Generalnego. Razem z Ludendorffem stworzyli \u201eTrzecie Naczelne Dow\u00f3dztwo\u201d \u2014 w istocie dyktatur\u0119 wojskow\u0105. Podpisali pok\u00f3j brzeski z Rosj\u0105 w 1918 roku, zbudowali \u201eLini\u0119 Hindenburga\u201d na froncie zachodnim i przeprowadzili wiosenn\u0105 ofensyw\u0119 (operacja \u201eMichael\u201d), prze\u0142amuj\u0105c wojn\u0119 pozycyjn\u0105. Jednak pora\u017cka w drugiej bitwie nad Marn\u0105 i \u201eSto dni\u201d ofensywy aliant\u00f3w zmusi\u0142y Hindenburga do rekomendowania zawieszenia broni we wrze\u015bniu 1918 roku. Zapewni\u0142 zorganizowany odwr\u00f3t armii i przeszed\u0142 na emerytur\u0119 w czerwcu 1919 roku.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Dzialalnosc_powojenna_i_prezydentura\"><\/span>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 powojenna i prezydentura<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po wojnie Hindenburg zamieszka\u0142 w Hanowerze, gdzie otrzyma\u0142 will\u0119 od miasta. Jego pami\u0119tniki \u201eZ mojego \u017cycia\u201d (1920) sta\u0142y si\u0119 bestsellerem, promuj\u0105c siln\u0105 armi\u0119 i monarchi\u0119. W 1919 roku przed komisj\u0105 parlamentarn\u0105 upowszechni\u0142 mit o \u201eciosie w plecy\u201d \u2014 oskar\u017caj\u0105c wewn\u0119trznych zdrajc\u00f3w o kl\u0119sk\u0119 Niemiec, co umocni\u0142o jego nacjonalistyczny wizerunek.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1925 roku, po \u015bmierci Friedricha Eberta, Hindenburg zosta\u0142 wybrany prezydentem Republiki Weimarskiej, wygrywaj\u0105c wybory z 48,3% g\u0142os\u00f3w. Stara\u0142 si\u0119 stabilizowa\u0107 republik\u0119, powo\u0142uj\u0105c na kanclerzy Hermana M\u00fcllera i Heinricha Br\u00fcninga. W okresie Wielkiego Kryzysu u\u017cywa\u0142 artyku\u0142u 48 konstytucji do rz\u0105dzenia za pomoc\u0105 dekret\u00f3w, rozwi\u0105zuj\u0105c Reichstag w 1928 i 1930 roku. Jego dzia\u0142ania os\u0142abi\u0142y demokracj\u0119 parlamentarn\u0105, prowadz\u0105c do ery \u201erz\u0105d\u00f3w prezydenckich\u201d.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Zwiazki_z_nazistami_i_Adolfem_Hitlerem\"><\/span>Zwi\u0105zki z nazistami i Adolfem Hitlerem<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"419\" src=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-21.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3159\" srcset=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-21.png 640w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-21-300x196.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pocz\u0105tkowo Hindenburg gardzi\u0142 Hitlerem, nazywaj\u0105c go \u201eaustriackim kapralem\u201d. Spotkali si\u0119 w pa\u017adzierniku 1931 roku, a wzajemna niech\u0119\u0107 by\u0142a widoczna. Republika Weimarska w latach 20. i na pocz\u0105tku 30. XX wieku znajdowa\u0142a si\u0119 w chronicznym kryzysie politycznym. Cz\u0119ste zmiany rz\u0105d\u00f3w, s\u0142abo\u015b\u0107 parlamentu i rosn\u0105ca popularno\u015b\u0107 partii radykalnych (zar\u00f3wno nazist\u00f3w, jak i komunist\u00f3w) stworzy\u0142y zapotrzebowanie na silnego przyw\u00f3dc\u0119. Elity polityczne i ekonomiczne, w tym przemys\u0142owcy i bankierzy, widzia\u0142y w Hitlerze narz\u0119dzie do stabilizacji sytuacji i st\u0142umienia ruch\u00f3w lewicowych. W listopadzie 1932 roku 160 wp\u0142ywowych biznesmen\u00f3w wys\u0142a\u0142o do Hindenburga list z \u017c\u0105daniem likwidacji re\u017cimu parlamentarnego i mianowania Hitlera kanclerzem. <a href=\"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/eternal-2840-tajemnicze-imiona-nazizmu-lothar-hoffmann\">Partia nazistowska (NSDAP)<\/a> obiecywa\u0142a szybk\u0105 odbudow\u0119 gospodarcz\u0105, co czyni\u0142o j\u0105 atrakcyjn\u0105 dla wielu Niemc\u00f3w, w tym dla elit, kt\u00f3re mia\u0142y nadziej\u0119, \u017ce Hitler ustabilizuje gospodark\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W rezultacie presja polityczna, kryzys gospodarczy i rozw\u00f3j NSDAP zmusi\u0142y Hindenburga do mianowania Hitlera kanclerzem 30 stycznia 1933 roku. Podpisa\u0142 on dekret o po\u017carze Reichstagu (luty 1933 r.), kt\u00f3ry zawiesi\u0142 swobody obywatelskie, oraz Ustaw\u0119 o pe\u0142nomocnictwach, kt\u00f3ra przekaza\u0142a w\u0142adz\u0119 ustawodawcz\u0105 Hitlerowi, <strong>faktycznie ko\u0144cz\u0105c istnienie Republiki Weimarskiej<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Chocia\u017c Hindenburg popiera\u0142 ide\u0119 \u201ewsp\u00f3lnoty narodowej\u201d nazist\u00f3w, sprzeciwia\u0142 si\u0119 niekt\u00f3rym kierunkom polityki, np. traktowaniu \u017cydowskich weteran\u00f3w. Jego wp\u0142yw os\u0142ab\u0142 w miar\u0119, jak Hitler konsolidowa\u0142 w\u0142adz\u0119.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Smierc_i_dziedzictwo\"><\/span>\u015amier\u0107 i dziedzictwo<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"906\" src=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-22.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3162\" srcset=\"https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-22.png 1600w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-22-300x170.png 300w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-22-768x435.png 768w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-22-1536x870.png 1536w, https:\/\/cdn.poznaniski.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/45\/2025\/09\/image-22-696x394.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1600px) 100vw, 1600px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hindenburg zmar\u0142 2 sierpnia 1934 roku w Neudeck (obecnie Ogrodzieniec, Polska) na raka p\u0119cherza moczowego z przerzutami do p\u0142uc, w wieku 86 lat. W przeddzie\u0144 jego \u015bmierci Hitler uchwali\u0142 ustaw\u0119, kt\u00f3ra po\u0142\u0105czy\u0142a stanowiska prezydenta i kanclerza pod tytu\u0142em \u201eF\u00fchrer\u201d. Hindenburg zosta\u0142 pochowany w mauzoleum Tannenberga, ale p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 ponownie pochowany w ko\u015bciele \u015bw. El\u017cbiety w Marburgu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dziedzictwo Hindenburga jest kontrowersyjne: bohater Tannenberga, stabilizator republiki, ale tak\u017ce ten, kt\u00f3ry otworzy\u0142 drzwi nazizmowi. Jego decyzje z 1933 roku doprowadzi\u0142y do II wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jako rodowity poznaniak, symbolizuje skomplikowan\u0105 histori\u0119 regionu, gdzie przenika\u0142y si\u0119 wp\u0142ywy polskie, pruskie i niemieckie. Hindenburg pozostaje postaci\u0105, kt\u00f3ra uciele\u015bnia tragedi\u0119 Niemiec XX wieku \u2014 od imperialnej chwa\u0142y do totalitarnej katastrofy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Paul Ludwig Hans Anton von Beneckendorff und von Hindenburg, szerzej znany jako Paul von Hindenburg, jest jedn\u0105 z najbardziej znacz\u0105cych postaci w historii Niemiec XIX i XX wieku. Urodzony 2 pa\u017adziernika 1847 roku w Poznaniu (w\u00f3wczas w Kr\u00f3lestwie Prus) sta\u0142 si\u0119 symbolem pruskiej tradycji wojskowej, bohaterem I wojny \u015bwiatowej oraz prezydentem Republiki Weimarskiej. Jego \u017cycie [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":412,"featured_media":3166,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[194],"tags":[2277,2280,2279,2269,2278,1853,2271,2272,2273,2274,1849,2275,2276,2268,2270],"moimportance":[33],"motype":[199],"moformat":[76],"class_list":["post-3187","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-sukcesow","tag-feldmarszalek","tag-hindenburg","tag-historia-niemiec","tag-hitler","tag-i-wojna-swiatowa","tag-ii-wojna-swiatowa","tag-junkier","tag-niemcy","tag-nsdap-3","tag-paul-von-hindenburg","tag-poznan","tag-prezydent","tag-prusy","tag-republika-weimarska","tag-tannenberg-2","moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","motype-eternal","moformat-longread-short"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3187","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/412"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3187"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3187\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3191,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3187\/revisions\/3191"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3166"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3187"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3187"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3187"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3187"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3187"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznaniski.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3187"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}